Matbaa sözlüğü
Matbaa terimlerinin anlamlarını ve üretimde nerede kullanıldıklarını inceleyin. Ayrıntılı işlem bilgisi için ilgili rehbere geçin. 120 terim.
A
- AçınımDie layout / unfolded shape
- Açınım, bir kutunun kesilmeden ve katlanmadan önceki düz çizimi. Kesim çizgileri, katlama yerleri ve ölçüler aynı çizimde gösterilmeli. Kalıp siparişinden önce açınımı numunede kontrol edin. Bkz. Kesim kalıbı, Montaj
- Adet eşiğiQuantity threshold
- Adet eşiği, iki üretim seçeneğinin toplam maliyetinin eşitlendiği sipariş miktarı. Hesapta hazırlık gideri ve adet başına üretim gideri birlikte yer almalı. Her iş için eşik ayrı hesaplanmalı. Bkz. Fire, Tiraj
- Ambalaj tasarımıPackaging design
- Ambalaj tasarımı, ürünün korunmasını, yerleşimini ve görsel sunumunu birlikte ele alan çalışma. Grafik tasarım ile açınım birbiriyle uyumlu olmalı. Yazı, pencere ve kilit yerlerini onaylı çizimde kontrol edin. Bkz. Açınım, Montaj
- Ayarlama kâğıdıMakeready sheet
- Kesim ayarlama kâğıdı, yerel basınç farklarını düzeltmek için hazırlanan ince destek malzemesi. Baskı makinesinin renk ve hizalama ayarında harcanan tabakalar için de ayar kâğıdı adı kullanılıyor. Bkz. Fire, Register
B
- BarkodBarcode
- Barkod, verinin çizgiler veya kare modüllerle gösterildiği, cihazla okunabilen kod. Baskıda ölçü, kontrast ve çevresindeki boş alan korunmalı. Ürünün tanımlanması için kod ile ürün kaydı da eşleşmeli. Bkz. EAN-13, GS1
- Baskı öncesiPrepress
- Baskı öncesi, dosyanın üretime hazırlanması için yapılan kontrol ve düzenlemelerin tümü. Renk ayrımı, görsel çözünürlüğü, montaj ve prova bu aşamada ele alınmalı. Onaylı dosyanın sürümünü iş emrine yazın. Bkz. Montaj, Prova, Renk ayrımı
- Baskı sonrasıPostpress / finishing
- Baskı sonrası, basılı malzemeye uygulanan kesim, kırım, katlama, kaplama ve ciltleme gibi işlemlerin ortak adı. İşlem sırası ürüne göre planlanmalı. Teslim süresine kuruma ve bekleme süreleri de eklenmeli. Bkz. Kırım, Ciltleme, Laminasyon
- Bıçak yüksekliğiBlade height
- Bıçak yüksekliği, çelik kesim bıçağının tabanıyla kesici ağzı arasındaki mesafe. Düz kalıplarda 23,8 mm yaygın bir ölçü. Sipariş ölçüsü makinenin çalışma yüksekliğiyle uyumlu olmalı. Bkz. Kesim kalıbı, Kalıp lastiği, Pertinaks
- BlanketOffset blanket
- Blanket, ofset baskıda görüntüyü plakadan kâğıda aktaran kauçuk esaslı örtü. Yüzeyindeki kir, ezik veya hasar baskı izini etkileyebilir. Temizlik ve gerginlik kontrolü üreticinin talimatına uygun yapılmalı. Bkz. Nemlendirme, Register
- BobinRoll
- Bobin, kâğıt ya da filmin bir göbek üzerine sarılmış biçimi. Siparişte en, iç çap, dış çap, sarım yönü ve ağırlık sınırı belirtilmeli. Malzeme makinenin taşıma ve besleme düzenine uygun olmalı. Bkz. İç çap, Sarım yönü, Roll to roll
- BobstBobst (brand, generic term for die-cutting press)
- BOBST, ambalaj baskısı ve dönüştürme makineleri üreten bir marka. Atölyede bu adla kastedilen makinenin modelini de belirtin. Kalıp ölçüsü, çerçeve ve sökme düzeni modele göre seçilmeli. Bkz. Kesim kalıbı, Sıyırma
C
- CiltlemeBinding
- Ciltleme, basılı sayfa veya formaları kitap, katalog ya da defter hâlinde birleştirme işlemi. Yöntem seçimi sayfa sayısına, kâğıdın kalınlığına ve kullanım biçimine bağlı. Kararı montajdan önce verin. Bkz. Dikiş (tel dikiş), Şirazeli cilt, Forma
- CMYKCyan magenta yellow key (black)
- CMYK, camgöbeği, macenta, sarı ve siyah mürekkeplerle renk üretme yöntemi. Dosyanın baskıya dönüşümünde uygun renk profili gerekli. Kritik renkleri seçilen kâğıt üzerindeki provayla onaylayın. Bkz. Pantone, Spot renk, Renk ayrımı
Ç
- ÇözünürlükResolution
- Görsel çözünürlüğü, belirli bir baskı boyutunda bir inçe düşen piksel sayısı; birimi ppi. Görsel büyütüldüğünde etkin ppi değeri düşer. Dosyayı kullanılacağı son ölçüde kontrol edin. Bkz. Dpi, Vektörel çizim
D
- Dalga türüFlute type
- Dalga türü, oluklu mukavvanın dalgalı katmanındaki profilin sınıfı. B, C ve E gibi profillerin kalınlığı ve sıklığı farklı. Seçimde kutunun taşıyacağı ürün, istif koşulları ve baskı yüzeyi birlikte ele alınmalı. Bkz. Oluklu mukavva, Mukavva
- Delik zımbaHole punch
- Delik zımba, ambalaj veya basılı üründe delik açmaya yarayan takım. Deliğin biçimi ve ölçüsü askı, bağlantı ya da kullanım amacına uygun olmalı. Takımın makineyle uyumunu ayrıca kontrol edin. Bkz. Kesim kalıbı, Montaj
- Dijital baskıDigital printing
- Dijital baskıda görüntü, her iş için ayrı baskı kalıbı hazırlanmadan dosyadan aktarılır. Kısa tiraj ve değişken veri için uygun bir seçenek. Birim maliyeti işin tamamı üzerinden karşılaştırın. Bkz. Ofset, Numune baskı
- Dikiş (tel dikiş)Saddle stitching
- Tel dikiş, iç içe yerleştirilen katlanmış sayfaların sırttan tel zımbayla birleştirilmesi. Uygun sayfa sayısı kâğıt kalınlığına ve makineye bağlı. Kesim payını katlanmış numunede kontrol edin. Bkz. Ciltleme, Kanca (staple)
- DilmeSlitting
- Dilme, geniş bobini boyuna keserek daha dar bobinlere ayırma işlemi. Kesim eni sonraki makineye ve sipariş ölçüsüne uygun olmalı. Kenar boşluklarını yerleşim hesabına ekleyin. Bkz. Bobin, Giyotin
- Döner kalıpRotary die
- Döner kalıp, dönen bir silindir üzerinde kesim yapan kalıp düzeni. Esnek bıçaklı ve yekpare türleri var. Seçimde makinenin uyumu, işin tekrarı ve kesilecek malzeme birlikte değerlendirilmeli. Bkz. Kesim kalıbı, Pertinaks
- DpiDots per inch
- Dpi, yazıcı veya baskı cihazının bir inçe yerleştirebildiği nokta sayısı. Görselin piksel yoğunluğu için ppi birimini kullanın. Dosya hazırlarken cihaz çözünürlüğüyle görsel çözünürlüğünü ayrı kontrol edin. Bkz. Çözünürlük
E
- EAN-13European Article Number, 13 digit
- EAN-13, on üç haneli GTIN bilgisini çizgilerle gösteren barkod türü. Perakende ürünlerde yaygın. Barkodun ölçüsü, yüksekliği ve boş alanları kullanım yerine ait GS1 kurallarına uygun olmalı. Bkz. Barkod, Sessiz bölge, GS1
- Etiket sökücüLabel rewinder / stripper
- Etiket sökücü, etiketi taşıyıcıdan ayıran düzenek. Etiketleme hattında taşıyıcı bir kenardan yön değiştirirken etiket ayrılır. Sökme açısı, hız ve gerginlik malzemeyle birlikte ayarlanmalı. Bkz. Kiss cut, Liner, Sıyırma
F
- FireWaste / spoilage
- Fire, üretimde harcanan veya hatalı olduğu için teslim ürüne dönüşmeyen malzeme. Ayar tabakaları, kesim artıkları ve hatalı baskılar bu hesaba dahil. Kayıpları işlem bazında kaydedin. Bkz. Ayarlama kâğıdı, Adet eşiği
- FleksoFlexography
- Flekso, esnek klişeyle görüntü aktaran baskı yöntemi. Etiket, esnek ambalaj ve oluklu mukavvada kullanımı yaygın. Klişe, mürekkep ve baskı yüzeyi birbiriyle uyumlu olmalı. Bkz. Ribon, Termal transfer, Bobin
G
- GiyotinGuillotine cutter
- Giyotin, kâğıt veya karton destesini düz bir hat boyunca kesen makine. Baskı öncesinde tabaka hazırlığında ve baskı sonrasında ebat kesiminde kullanımı yaygın. Kesim ölçüsünü destenin farklı yerlerinde kontrol edin. Bkz. Dilme, Kesim kalıbı
- GofreEmbossing / debossing
- Gofre, kâğıt veya kartonu kalıplar arasında biçimlendirerek yüzeyde kabartma ya da çökertme oluşturma işlemi. Desen derinliği malzemeye uygun olmalı. Ön ve arka yüzü numunede inceleyin. Bkz. Kabartma
- GramajGrammage / basis weight
- Gramaj, kâğıt veya kartonun bir metrekarelik alanının kütlesi; birimi g/m². Aynı gramajdaki malzemelerin kalınlığı farklı olabilir. Siparişte gramajla birlikte malzeme kodunu da belirtin. Bkz. Kuşe, Bristol, Kraft
H
I
- ICC profiliICC color profile
- ICC profili, bir cihazın veya baskı koşulunun renk özelliklerini tanımlayan dosya. Renk dönüşümünde kaynak ve hedef profillerin doğru seçilmesi gerekli. Kullanılacak baskı profilini matbaadan isteyin. Bkz. Renk ayrımı, CMYK
İ
- İç çapCore diameter
- İç çap, bobinin sarıldığı göbeğin iç boşluğunun çapı. Ölçü makinenin mil veya tutucu düzenine uygun olmalı. Siparişte iç çapı, dış çap ve bobin eniyle birlikte yazın. Bkz. Bobin, Sarım yönü
- İç sayfaText pages / inner pages
- İç sayfalar, kitap veya katalogda kapak dışında kalan sayfalar. Kâğıt seçimini toplam kalınlık, ağırlık ve açılma biçimiyle birlikte değerlendirin. Kapak ile iç sayfa kâğıdını numunede birlikte değerlendirin. Bkz. Forma, Ciltleme
- İllüstrasyonIllustration
- İllüstrasyon, bir konuyu çizimle anlatan görsel. Vektörel veya piksel tabanlı hazırlanabilir. Baskıda kullanılacak biçim, son ölçü ve gereken ayrıntıya göre seçilmeli. Bkz. Vektörel çizim, Çözünürlük
K
- KabartmaEmbossing
- Kabartma, kâğıt veya karton yüzeyini kalıp yardımıyla yükseltme işlemi. Baskılı veya baskısız yüzeye uygulanabilir. Desenin derinliği ve kenarları malzemenin biçim alma sınırına uygun olmalı. Bkz. Gofre, Sıcak yaldız
- Kalıp lastiğiDie-cutting rubber / ejection rubber
- Kalıp lastiği, kesim sırasında malzemeyi tutan ve kesimden sonra bıçaktan ayırmaya yardımcı olan esnek parça. Sertliği, yüksekliği ve yerleşimi işin geometrisine uygun olmalı. Bkz. Kesim kalıbı, Bıçak yüksekliği
- Kalıp yapımıDie making
- Kalıp yapımı, onaylı çizime göre kesim ve kırım elemanlarının hazırlanıp taşıyıcıya yerleştirilmesi. Düz bıçaklı kalıpta tahta, bıçak ve lastik birlikte hazırlanmalı. Üretimden önce numune kontrolü gerekli. Bkz. Pertinaks, Kesim kalıbı, Lazer kesim
- Kanca (staple)Staple
- Kanca, tel dikişte katlanmış sayfaları bir arada tutan zımba teli. Tel boyu ve dikiş aralığı ürünün kalınlığına uygun olmalı. Numunede tel uçlarının kapandığını ve sayfaların sağlam tutulduğunu kontrol edin. Bkz. Dikiş (tel dikiş), Ciltleme
- KarekodQR code (Turkish market term)
- Karekod, kare modüllerle veri taşıyan iki boyutlu kodlar için kullanılan genel ad. QR kod ve DataMatrix farklı kurallara sahip. Tasarımda hangi kod türünün istendiğini açıkça belirtin. Bkz. QR kod, Sessiz bölge
- Karşı plakaCounter plate / makeready plate
- Karşı plaka, kesim kalıbının karşısındaki çalışma yüzeyi. Düz kesim plakası veya pilyaj kanalları taşıyan bir düzen olabilir. Malzemesi ve kalınlığı makinenin kalıp yüksekliğiyle uyumlu olmalı. Bkz. Bıçak yüksekliği, Kesim kalıbı
- Karton kutuCarton box
- Karton kutu, kesilmiş ve katlanmış kartondan hazırlanan ambalaj. Malzeme ve kutu tipi ürünün ağırlığına, yerleşimine ve taşıma koşullarına uygun olmalı. İç ölçüyü gerçek ürünle kontrol edin. Bkz. Dubleks, Tripleks, Oluklu mukavva
- KatlamaFolding
- Katlama, tabakanın belirlenen hatlardan bükülerek ürün biçimine getirilmesi. Katlama düzeni tasarımda belli olmalı. Lif yönü, kâğıt kalınlığı ve varsa pilyaj ayarı numunede birlikte kontrol edilmeli. Bkz. Kırım, Lif yönü
- Kesim kalıbıDie-cutting tool / cutting die
- Kesim kalıbı, malzemeyi çizimdeki biçime göre kesen araç. Düz bıçaklı ve döner kalıp gibi farklı türleri var. Seçim makineye, malzemeye, ayrıntı düzeyine ve sipariş adedine bağlı. Bkz. Bıçak yüksekliği, Pertinaks, Döner kalıp
- Kesim planıCutting layout
- Kesim planı, parçaların tabaka veya bobin üzerindeki yerleşimini ve kesim düzenini gösteren çalışma. Planda malzeme kullanımıyla üretim boşlukları birlikte gösterilmeli. Ölçüleri net ürün sınırlarıyla karıştırmayın. Bkz. Montaj, Fire
- KırımCreasing / scoring
- Kırım, atölyede katlama veya katlamayı hazırlayan iz için kullanılan bir terim. Pilyajla birlikte anıldığı işlerde işlem kapsamını netleştirin. Siparişte iz açılmasıyla son katlamayı ayrı belirtin. Bkz. Pilyaj, Katlama
- Kilit diliLocking tab / tuck flap
- Kilit dili, kutuda bir yuvaya veya karşı parçaya geçerek kapağı tutan çıkıntı. Dil ve yuva ölçüleri kartonun kalınlığına uygun olmalı. Kapağın kolay kapanmasını ve kapalı kalmasını numunede deneyin. Bkz. Otomatik dip, Açınım
- Kiss cutKiss cutting
- Kiss cut, etiketin üst malzemesini ve yapışkan katmanını keserken taşıyıcıyı sağlam bırakma işlemi. Kesim derinliği malzeme yapısına uygun olmalı. Etiketin ayrılmasını ve taşıyıcı yüzeyini numunede kontrol edin. Bkz. Taşıyıcı, Liner, Sıyırma
- KollektörWaste collector / stripping unit
- Kollektör, üretim hattında çıkan parçaları veya formaları toplayan ünite için kullanılan ad. Görevi makinenin düzenine bağlı. İş emrinde hangi malzemeyi ve hangi sırayla toplayacağını belirtin. Bkz. Sıyırma, Kesim kalıbı
- KraftKraft paper
- Kraft, sülfat yöntemiyle elde edilen hamurdan üretilen kâğıt ailesi. Ağartılmış ve ağartılmamış türleri var. Renk, yüzey ve dayanım özelliklerini ürünün teknik belgesinden kontrol edin. Bkz. Gramaj, Kraft torba
- Kraft torbaKraft bag
- Kraft torba, kraft kâğıttan hazırlanan taşıma veya paketleme ambalajı. Dip, sap ve yapıştırma düzeni taşınacak ürüne uygun olmalı. Numuneyi gerçek ürünle doldurarak kontrol edin. Bkz. Kraft, Flekso
L
- LakVarnish
- Lak, baskı yüzeyine uygulanan sıvı kaplama. Koruma ve görünüm için farklı türleri var. Mat, parlak veya bölgesel uygulama seçimini malzeme ve üretim hattıyla birlikte yapın. Bkz. UV lak, Laminasyon
- LaminasyonLamination
- Laminasyon, malzeme yüzeyini başka bir katmanla birleştirme işlemi. Matbaada çoğunlukla baskı yüzeyine film kaplama anlamında kullanılıyor. Film, yapıştırıcı ve baskı yüzeyi birbiriyle uyumlu olmalı. Bkz. Mat laminasyon, Parlak laminasyon, Selefon
- Lazer kesimLaser cutting
- Lazer kesim, odaklanmış ışınla malzemeyi ayırma yöntemi. Kalıp yapımında kontrplakta bıçak kanalı açmak için de kullanılıyor. Kesilebilir malzeme ve çalışma koşulları makinenin talimatına uygun olmalı. Bkz. Kalıp yapımı, Kesim kalıbı
M
- Mat laminasyonMatte lamination
- Mat laminasyon, baskı yüzeyine düşük parlaklıkta film uygulaması. Yansıma, dokunma hissi ve sürtünme dayanımı seçilen ürüne bağlı. Koyu baskılı numunede yüzey izlerini kontrol edin. Bkz. Laminasyon, Soft touch laminasyon
- MatrisMatrix (waste)
- Matris, pilyajda çeliğin karşısına yerleştirilen kanallı parça için kullanılan ad. Etiket üretiminde ise kesilmiş etiketlerin çevresindeki artık ağı ifade edebilir. Siparişte hangi anlamı kullandığınızı belirtin. Bkz. Sıyırma, Kiss cut
- MontajImposition
- Montaj, sayfaların veya tekrarlanan işlerin baskı tabakasına yerleştirilme planı. Sayfa sırası, lif yönü, taşma payı ve makine payları birlikte ele alınmalı. Baskı öncesinde montaj föyünü onaylayın. Bkz. Forma, Açınım
- MukavvaCardboard / paperboard
- Mukavva, ambalaj ve cilt işlerinde kullanılan kalın levha malzemeler için genel bir ad. Düz ve oluklu türleri var. Siparişte türünü, kalınlığını ve kullanım yerini açıkça yazın. Bkz. Oluklu mukavva, Gramaj
N
- NemlendirmeDampening (offset)
- Nemlendirme, geleneksel ofsette plakanın baskı yapmayan alanlarını nemli tutan sistem. Hazne suyu ile mürekkep dengesi baskıda kontrol edilmeli. Sıvının ölçüm ve bakım koşulları üretici talimatına uygun olmalı. Bkz. Blanket, Register
- Nokta kazancıDot gain
- Nokta kazancı, basılı tramın ölçülen ton değerinin dosyadaki değerden yüksek olması. Fiziksel yayılma ve optik etkiler bu farkta pay sahibi. Telafi, baskı koşuluna ait ölçümlerle yapılmalı. Bkz. Tram, Kuşe
- Numune baskıSample print / proof run
- Numune baskı, seri üretim öncesinde inceleme için hazırlanan örnek. Hangi özelliklerin onaylandığı açıkça belirtilmeli. Renk, ölçü ve malzeme kontrolü için numunenin üretimle ilişkisini kaydedin. Bkz. Dijital baskı, Prova
O
- OfsetOffset printing
- Ofset, görüntünün baskı kalıbından blanket üzerinden malzemeye aktarıldığı yöntem. Tabaka ve bobin beslemeli makineleri var. İşin hazırlık maliyeti, adedi ve malzemesi yöntem seçiminde birlikte değerlendirilmeli. Bkz. Blanket, Dijital baskı
- Oluklu mukavvaCorrugated board
- Oluklu mukavva, dalgalı kâğıt katmanlarıyla düz yüzey kâğıtlarının birleştirilmesinden oluşan malzeme. Katman sayısı ve dalga profili farklı olabilir. Kutu seçimini yük ve taşıma koşullarıyla birlikte yapın. Bkz. Dalga türü, Mukavva
- Otomatik dipAutomatic bottom / lock bottom
- Otomatik dip, kutu açıldığında önceden yapıştırılmış parçaların tabanı kurduğu kutu yapısı. Dip katlarının açılışta doğru konuma geldiğini kontrol edin. Yapıştırma düzeni ve dip bağlantısı ürünün yüküne uygun olmalı. Bkz. Kilit dili, Açınım
P
- PaketlemePacking
- Paketleme, ürünü sayma, koruma ve sevkiyata hazırlama işlemlerinin tümü. Koli içi adet, yerleşim ve koruyucu malzeme iş emrinde belirtilmeli. Hazırlanan paketi taşıma koşullarına göre kontrol edin. Bkz. Karton kutu, Palet
- PaletPallet
- Palet, paketlenmiş yükün istiflenmesini ve taşıma ekipmanıyla hareket ettirilmesini sağlayan taban. Ölçüsü, taşıma kapasitesi ve durumu yükle uyumlu olmalı. Sevkiyattan önce istif planını hazırlayın. Bkz. Karton kutu, Shrink film
- PantonePantone matching system
- Pantone, renkleri kodlarla tanımlayan renk sistemleri markası. Grafik kartelalarda C kaplı, U kaplamasız kâğıdı belirtir. Renk kodunu son ekini koruyarak yazın ve baskı numunesiyle karşılaştırın. Bkz. Spot renk, CMYK
- Parlak laminasyonGloss lamination
- Parlak laminasyon, baskı yüzeyine parlak film uygulaması. Işık yansıması ve renk görünümü numunede değerlendirilmeli. Çizik, parmak izi ve kenar tutunması seçilen filmle baskıya bağlı. Bkz. Laminasyon, Mat laminasyon
- Pencereli kutuWindow box
- Pencereli kutu, ürünün görülebildiği bir açıklık taşıyan karton ambalaj. Açıklık uygun bir filmle kaplanabilir. Pencerenin yeri ve boyutu kutunun yapısıyla birlikte tasarlanmalı. Bkz. Karton kutu, Kollektör
- Perfect bindingPerfect binding
- Perfect binding, kitap bloğunun sırttan tutkalla birleştirilip kapağa bağlandığı cilt yöntemi. Sırt hazırlığı, tutkal ve kâğıt birbiriyle uyumlu olmalı. Kapak sırtını son blok kalınlığına göre tasarlayın. Bkz. Şirazeli cilt, Sırt genişliği
- PerforajPerforation
- Perforaj, malzemede kesiklerle sağlam köprülerin birbirini izlediği koparma hattı. Kesik ve köprü uzunlukları koparma kuvvetini etkiler. Malzemenin taşınırken sağlam kalması ve kullanımda ayrılması birlikte denenmeli. Bkz. Pilyaj, Kesim kalıbı
- PertinaksPhenolic plywood base (die board)
- Pertinaks, reçineyle birleştirilmiş kâğıt katmanlarından oluşan sert levha. Kalıp işlerinde pilyaj kanallı karşı plaka olarak kullanılabilir. Levha kalınlığı ve kanal ölçüleri makineyle uyumlu olmalı. Bkz. Kesim kalıbı, Kalıp yapımı
- PilyajCreasing / scoring
- Pilyaj, kartonun katlanacağı hattı basınçla biçimlendirme işlemi. Çelik, kanal ve karton birbiriyle uyumlu olmalı. Kesimle aynı kalıpta veya ayrı bir işlemde hazırlanabilir. Bkz. Kırım, Katlama, Kesim kalıbı
- PlakaPrinting plate
- Ofset plakası, baskı görüntüsünü taşıyan levha. Her renk ayrımı ve baskı yüzü için gereken plaka sayısı montaj planına bağlı. Üretimden önce dosya sürümünü ve plaka planını kontrol edin. Bkz. Ofset, CMYK
- ProvaProof
- Prova, baskı öncesinde içerik, yerleşim veya renk kontrolü için hazırlanan referans. Ekran provası, dijital prova ve makine provasının kapsamını ayrı belirtin. Onayın hangi özellikleri kapsadığını yazın. Bkz. Numune baskı, ICC profili
- PuntoPoint size
- Kalıpçılıkta punto, çelik bıçağın kalınlığını belirtmek için kullanılan ölçü. 2 pt ve 3 pt yaygın seçenekler. Bıçak yüksekliği ayrı bir ölçü; siparişte iki bilgiyi birlikte verin. Bkz. Kuşe, Çözünürlük
Q
- QR kodQR code
- QR kod, kare modüllerden oluşan iki boyutlu kod türü. Bağlantı veya başka veriler taşıyabilir. Standart QR kodun dört yanında dört modül genişliğinde boş alan korunmalı. Bkz. Karekod, Sessiz bölge
R
- RegisterRegister (color registration)
- Register, ayrı basılan renklerin veya baskıyla kesimin birbiriyle hizası. Hizalama kontrolünde register markası adı verilen işaretlerden yararlanılır. Hangi iki işlemin hizalanacağını iş dosyasında belirtin. Bkz. Nemlendirme, Tram
- Renk ayrımıColor separation
- Renk ayrımı, tasarımdaki renklerin baskıda kullanılacak ayrı renk kanallarına hazırlanması. CMYK kanallarıyla spot renk kanallarını ayrı kontrol edin. Dosyayı baskı sisteminin istediği renk düzeninde hazırlayın. Bkz. CMYK, Baskı öncesi
- RibonThermal transfer ribbon
- Ribon, termal transfer baskıda boyayı baskı yüzeyine taşıyan şerit. Wax, wax-resin ve resin ürünler farklı yüzey ve dayanım ihtiyaçlarına uygun olabilir. Yazıcıyla etiket malzemesine uyumunu üretici bilgisiyle kontrol edin. Bkz. Termal transfer, Termal
- Roll to rollRoll-to-roll printing
- Roll-to-roll, malzemenin bir bobinden açılıp işlem sonunda yeniden bobine sarıldığı üretim düzeni. Baskı, kaplama veya kesim gibi işlemler bu düzende yapılabilir. Hat üzerinde hangi işlemlerin bulunduğunu ayrıca belirtin. Bkz. Bobin, Flekso
S
- Sarım yönüWind direction
- Sarım yönü, etiketin bobin üzerindeki baskı yüzünü ve açılırken hangi kenarının önde olduğunu anlatır. Aynı etiket farklı yönlerde sarılabilir. Siparişte metnin yönünü gösteren bir çizim kullanın. Bkz. Bobin, İç çap
- SelefonCellophane (colloquial for lamination film)
- Selefon, baskı yüzeyine ince film kaplama için matbaada kullanılan ad. Film türüne ve yüzeyine göre parlaklık, dokunma hissi ve koruma özelliği değişebilir. Teklifte filmin ürününü ve uygulama yöntemini belirtin. Bkz. Laminasyon, Lak
- SerigrafiScreen printing
- Serigrafi, mürekkebin şablon açılmış elek üzerinden yüzeye aktarılmasıyla yapılan baskı. Kâğıt, tekstil ve farklı sert yüzeylerde uygun mürekkeple uygulanabilir. Elek, şablon ve mürekkep seçimi işe bağlı. Bkz. Tampon baskı, Flekso
- Sessiz bölgeQuiet zone
- Sessiz bölge, barkodun çevresinde baskı ve işaret bulunmaması gereken boş alan. Genişliği kod türüne bağlı. Standart QR kodda dört yanda dört modül boşluk korunmalı. Bkz. EAN-13, Karekod
- Shrink filmShrink film
- Shrink film, uygun ısı uygulandığında daralarak ürünün çevresini saran ambalaj filmi. Filmin çekme oranı ve yönü ürün yapısına uygun olmalı. Isı aralığını film üreticisinin verisinden alın. Bkz. Palet, Streç film
- Sıcak yaldızHot foil stamping
- Sıcak yaldız, folyonun dekoratif katmanını ısı ve basınçla yüzeye aktarma işlemi. Uygulamada desenli bir kalıp kullanılır. Folyo, yüzey ve kalıp işlem koşullarına uygun olmalı. Bkz. Soğuk yaldız, Kabartma
- Sırt genişliğiSpine width
- Sırt genişliği, ciltlenmiş kitap bloğunun kapakta kapladığı kalınlık. Hesapta sayfa sayısı kadar kâğıdın gerçek kalınlığı ve cilt yöntemi de gerekli. Kapak dosyasını hazırlamadan önce ciltçiden ölçü alın. Bkz. Perfect binding, Gramaj
- SıyırmaStripping / matrix removal
- Sıyırma, kesilmiş etiketlerin çevresindeki artık malzemenin taşıyıcıdan ayrılması. Etiketler bobin üzerinde kalırken çevre atığı ayrı sarılır. Kesimle sıyırma ayarı birlikte kontrol edilmeli. Bkz. Matris, Kiss cut
- Sipariş adediOrder quantity
- Sipariş adedi, teslim edilmesi istenen ürün miktarı. Üretimdeki toplam baskı veya kesim sayısıyla aynı olmak zorunda değil. Teklifte teslim miktarını ve kabul edilen eksik ya da fazla teslim koşulunu açıkça yazın. Bkz. Adet eşiği, Tiraj
- Soft touch laminasyonSoft touch lamination
- Soft-touch, baskılı yüzeye yumuşak dokunma hissi veren film veya kaplama ürünlerinin adı. Yüzey hissi ve dayanım ürüne bağlı. Teklifte uygulamanın film mi kaplama mı olduğunu açıklayın. Bkz. Mat laminasyon, Laminasyon
- Soğuk yaldızCold foil stamping
- Soğuk yaldız, dekoratif katmanın yüzeye yapıştırıcı aracılığıyla aktarıldığı işlem. Tabaka ofset ve dar en bobin hatlarında farklı uygulamaları var. Folyo, yapıştırıcı ve baskı sistemi birlikte seçilmeli. Bkz. Sıcak yaldız, Ofset
- Spot renkSpot color
- Spot renk, ayrı bir baskı kanalı ve mürekkeple basılması planlanan özel renk. Rengi kılavuzdaki kodla veya onaylı numuneyle belirtin. Dosyadaki renk adıyla iş emrindeki bilgiyi eşleştirin. Bkz. Pantone, CMYK
- Streç filmStretch film
- Streç film, gerilerek ürün veya palet yükünün çevresine sarılan esnek ambalaj filmi. Sarımda yükün bir arada tutulması gerekli. Film ve uygulama biçimi yükle taşıma koşullarına uygun olmalı. Bkz. Shrink film, Palet
Ş
- Şirazeli ciltCase binding / hardcover binding
- Şirazeli ciltte kitap bloğunun sırt başı ve sonuna şiraze adı verilen şerit veya örgü uygulanır. Şiraze, kitabın dikiş ya da yapıştırma yöntemini tek başına açıklamaz. Cilt siparişinde blok birleştirme yöntemini ayrıca belirtin. Bkz. Ciltleme, Perfect binding
T
- Tabaka baskıSheet-fed printing
- Tabaka baskı, ayrı kesilmiş tabakaların makineye beslenmesiyle yapılan baskı. Tabaka ölçüsü ve malzeme kalınlığı makinenin sınırları içinde olmalı. Baskı yöntemi ayrıca ofset, dijital veya başka bir sistem olabilir. Bkz. Ofset, Web baskı
- Tampon baskıPad printing
- Tampon baskı, klişedeki görüntünün esnek bir tampon aracılığıyla ürüne aktarılması. Kavisli veya düzensiz yüzeylere baskıda kullanılabilir. Tampon geometrisi ürünle baskı alanına uygun olmalı. Bkz. Serigrafi
- TaşıyıcıCarrier / release liner
- Taşıyıcı, kendinden yapışkanlı etiketin yapışkan yüzünü kullanım öncesinde koruyan alt tabaka. Kâğıt veya film esaslı olabilir. Ayırma yüzeyi ve mekanik özellikleri etiket üretimiyle uygulamaya uygun olmalı. Bkz. Liner, Kiss cut
- Taşma payıBleed
- Taşma payı, kenara kadar uzanan baskının kesim çizgisinin dışına devam eden bölümü. Amaç, kesimdeki küçük konum farklarında beyaz kenar oluşmasını önlemek. Gerekli payı işi üretecek matbaadan alın. Bkz. Kesim kalıbı, Montaj
- TermalDirect thermal
- Termal baskı, ısıya duyarlı yüzeyde baskı kafasının ısısıyla görüntü oluşturma yöntemi. Doğrudan termal baskıda ribon gerekmez. Etiketin saklama ve kullanım koşullarını malzeme bilgisiyle kontrol edin. Bkz. Termal transfer, Ribon
- Termal transferThermal transfer
- Termal transfer, ribondaki boyanın ısı aracılığıyla baskı yüzeyine aktarılması. Yazıcı, ribon ve etiket malzemesi uyumlu olmalı. Yöntemin adı tek başına dış ortam veya kimyasal dayanımı garantisi vermez. Bkz. Ribon, Termal
- Teslim süresiLead time
- Teslim süresi, kararlaştırılan başlangıç koşulundan ürünün teslimine kadar geçen süre. Dosya onayı, malzeme temini, üretim ve sevkiyat bu planın parçaları olabilir. Teklifte sürenin hangi olayla başladığını açıkça belirtin. Bkz. Adet eşiği, Kalıp yapımı
- Tırnak (nick)Nick
- Tırnak, kesilen parçayı tabakaya bağlı tutmak için kesim hattında bırakılan küçük kesilmemiş bağlantı. Bıçaktaki uygun kesinti bu bağlantıyı bırakmak için açılır. Yeri ve boyutu malzemeyle taşıma düzenine göre belirlenmeli. Bkz. Kesim kalıbı, Montaj
- TipoLetterpress
- Tipo, mürekkebin kabartma baskı yüzeyinden malzemeye aktarıldığı yüksek baskı yöntemi. Metal harfler veya uygun baskı kalıplarıyla uygulanabilir. Baskı izi, kalıp ve malzemeyle birlikte ayarlanan basınca bağlı. Bkz. Ofset, Kabartma
- TirajPrint run
- Tiraj, bir yayın veya baskı işinin üretim miktarı. Baskı tabakası, basılan nüsha ve teslim edilecek ürün miktarını ayrı belirtin. Hesap ve teklifte hangi miktarın kullanıldığını belirtin. Bkz. Adet eşiği, Sipariş adedi
- Toz kapağıDust flap
- Toz kapağı, kutunun ana kapağının altında kalan yan kapaklardan biri. Kapanışı destekler ve açıklıkları azaltabilir. Varlığı tek başına kutunun toz geçirmez olduğu anlamına gelmez. Bkz. Otomatik dip, Kilit dili
- TramHalftone screen
- Tram, tonları baskıda küçük nokta veya elemanlarla temsil eden düzen. Nokta büyüklüğünün ya da dağılımının değiştiği farklı tram sistemleri var. Seçimi baskı koşuluna ve görüntüye göre yapın. Bkz. Nokta kazancı, Register
U
- UV lakUV coating
- UV lak, ultraviyole ışıkla kürlenen yüzey kaplaması. Parlak, mat veya farklı yüzey etkileri veren ürünleri var. Lakla ışık kaynağının uyumu üretici bilgisiyle doğrulanmalı. Bkz. Lak, Laminasyon
Ü
- Üç boyutlu numune3D mockup / prototype
- Üç boyutlu numune, ambalajın biçimini ve ürünle uyumunu fiziksel olarak incelemek için hazırlanan örnek. Baskılı veya baskısız olabilir. Numunenin hangi ölçü ve özellikleri temsil ettiği açıkça belirtilmeli. Bkz. Açınım, Lazer kesim
V
- Vektörel çizimVector artwork
- Vektörel çizim, şekilleri nokta, çizgi ve eğrilerle tanımlayan sayısal çizim. Ölçek değişikliğinde geometrisi korunabilir. Dosya içinde ayrıca raster görsel bulunabileceğini kontrol edin. Bkz. Çözünürlük, Kesim kalıbı
W
- Web baskıWeb-fed printing
- Web baskı, bobinden açılan sürekli malzeme üzerine yapılan baskı için kullanılan ad. Ofset, flekso veya dijital sistemlerde uygulanabilir. Kurutma ve son işlem düzeni kullanılan hatta bağlı. Bkz. Tabaka baskı, Flekso
Y
- YapışkanAdhesive
- Yapışkan, etiketi veya ambalaj parçasını uygulandığı yüzeyde tutan katman. Kalıcı, sökülebilir veya özel koşullara uygun ürünler bulunabilir. Seçimde yüzey, uygulama sıcaklığı ve kullanım ortamını birlikte değerlendirin. Bkz. Liner, Taşıyıcı
- Yapıştırma payıGlue flap
- Yapıştırma payı, parçaların birleştirilmesi için tasarımda bırakılan örtüşme alanı. Genişlik ve konum, kutu yapısına ve yapıştırma yöntemine bağlı. Payı açınımda ayrı işaretleyin. Bkz. Kilit dili, Açınım